Inteligencja i klasa średnia

Pan Kacper W. M. napisał: Osobiście nadal nie rozumiem, dlaczego ocenia Pan szlachtę i ziemiaństwo tak wiele wyżej od inteligencji, która przecież jest w równym stopniu elitą kulturową i intelektualną. Nie zapominajmy, że pod koniec dziewiętnastego i w początku dwudziestego wieku, przed II wojną światową, obie sfery były głęboko powiązane, współpracowały ze sobą, nadając kierunek życiu całego społeczeństwa.

Grupa społeczna zwana inteligencja to grupa o wyższej kulturze (po dobrych, dziennych studiach) wykonująca pracę najemną, a więc pozbawiona całkowicie niezależności materialnej.

Ta grupa poddana ideowej presji swoich przełożonych, walcząca często o zachowanie swojego statusu tworzy prędzej czy później tzw. pudła rezonansowe – przyjmuje i głosi poglądy swoich mocodawców.

Widać to było jak na dłoni w PRL-u – elity kulturowe i intelektualne tworzyli ci, którzy zapisali się do partii komunistycznej i przyjęli jej poglądy oraz ci, którzy przyjęli poglądy styczne z partią komunistyczną, a zatem np. zaczęli przyjmować i głosić poglądy ateistyczne i lewicowe.

Inteligencja nie jest w stanie ze względu na brak niezależności materialnej i najczęściej ograniczone dochody (oraz brak znacznych oszczędności) być klasą opiniotwórczą – płynie z prądem i poddaje się bieżącym trendom wyznaczanym przez innych.

Inteligencja w XIX w. i w okresie międzywojennym wywodziła się z ziemiaństwa (szczególnie po powstaniach i reformie rolnej), które straciło ziemię i musiało podjąć pracę zarobkową. W pierwszym pokoleniu ci ludzie potrafili jeszcze, przynajmniej przez pewien czas, bronić swoje intelektualnej niezależności.

Reklamy
Ten wpis został opublikowany w kategorii Filozofia savoir vivre. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

6 odpowiedzi na „Inteligencja i klasa średnia

  1. Jasza pisze:

    Szanowny Panie Doktorze!

    Czy zgodnie z tą definicją dobry artysta może nie zaliczać się do inteligencji? Znam osoby, które nie podjęły studiów, bo zwyczajnie nie były im do niczego potrzebne. Mimo to cechują się wysoką inteligencją i wiedzą ogólną. Są też niezależne finansowo, ponieważ żyją ze sprzedaży swojej twórczości, jednocześnie nie robiąc jej na zamówienie. Jednak ze względu na charakter wykonywanej pracy bardziej pasuje mi do nich określenie „inteligencja” niż nowa „szlachta”. Do jakiej grupy dopasować takie osoby?

    Z wyrazami szacunku,
    Jasza

  2. Magda pisze:

    Panie Doktorze, a czy można powiedzieć, ze w dzisiejszych czasach odpowiednikami szlachty są elity finansowe? Często są to ludzie, którzy osiągnęli sukces w latach 90 i czesto mają wszystko oprócz dobrych manier, wyczucia piękna. Jak Pan by sklasyfikowal dzisiejszych milionerów?

  3. Lucyna pisze:

    Wydaje mi się, że w czasach, kiedy na luksus niezależności mogli sobie pozwolić ziemianie, niezależna mogła być także i inteligencja. Kiedy to dobro zostało odebrane ziemianom, stracili je również inteligenci. Bo PRL miał nie inteligencję, a swoją „inteligencję”.

  4. Pani Jaszy: tak do inteligencji.

  5. Kinga pisze:

    Savoir-vievre to również użycie języka. Dlaczego zatem pan nie szanuje swoich czytelników i nie robi korekty, skoro wielokrotnie zwracaliśmy uwagę na ten problem? Przepraszam za ostre słowa, ale to jest zwyczajne niechlujstwo.

    „Widać to było jak na dłoni w PRL-u – elity kulturowe i intelektualne tworzyli ci, którzy zapisali się do partii komunistycznej i przyjęli jej poglądy orz ci, którzy przyjęli poślady styczne z partią komunistyczna, a zatem np. zaczęli przyjmować i głosić poglądy ateistyczne i lewicowe” – ten akapit z kolei jest kuriozalny. Lekceważy pan działaczy opozycji – inteligentów, którzy publikowali w podziemiu – tylko po to, by udowodnić swoją tezę.

  6. Pani Kindze. Już poprawiłem. Trochę wyrozumiałości i wielkoduszności.

    Inteligencja, która walczyła w podziemiu jak się okazała tak przesiąkła, w większości, komuną, że później tylko szkodziła swoim lewackim podejściem Polsce.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s